Moodboard là một trong những công cụ quen thuộc nhất với ai đang theo đuổi sáng tạo. Ở đó, hình ảnh, sắc màu, chất liệu và cảm xúc được gom lại để dần hình thành hướng đi cho một bức tranh hay cả một bộ sưu tập. Gần đây, AI agent đang mở ra một cách làm mới cho việc xây dựng moodboard. Phần tìm kiếm tham chiếu vốn ngốn rất nhiều thời gian của chúng tôi cũng nhờ vậy mà nhẹ nhàng hơn đáng kể.
AI agent là gì và vì sao nghệ sĩ nên biết?
Khác với một chatbot thông thường, AI agent không dừng lại ở việc trả lời một câu hỏi. Nó có thể thực hiện cả chuỗi hành động. Nó tự tìm thông tin từ nhiều nguồn, tổng hợp lại và bám theo mục tiêu bạn đặt ra từ đầu. Với người làm nghệ thuật, điều này rất thực tế.
Chẳng hạn bạn có thể yêu cầu: “Tìm giúp tôi hai mươi ví dụ về cách ánh sáng tự nhiên được xử lý trong tranh lụa Việt Nam thế kỷ mười chín.” AI agent sẽ tự đi tìm và chọn lọc. Bạn không phải ngồi lục từng nguồn một như trước. Chúng tôi từng thử cách này cho một dự án minh hoạ về phố cổ Hà Nội. Thời gian gom tham chiếu giảm gần một nửa, và chúng tôi có nhiều thời gian hơn để thật sự vẽ.
Muốn chọn đúng công cụ, bạn cũng nên hiểu cách các hệ thống phần mềm vận hành. Bài framework là gì giải thích khá rõ điều này. Khi hiểu nền tảng, bạn sẽ chọn được AI phù hợp với nhịp làm việc sáng tạo của chính mình, thay vì dùng một công cụ chỉ vì thấy người khác đang dùng.
Nghệ sĩ có thể dùng AI agent để dựng moodboard như thế nào?
Nhiều người vẫn lướt Pinterest hay Behance hàng giờ liền mà chưa tìm được đúng thứ cần. AI agent có thể làm phần việc này có mục tiêu hơn. Bạn đặt bộ tiêu chí gồm màu sắc, phong cách, kỹ thuật thể hiện, hoặc một giai đoạn lịch sử cụ thể. Agent sẽ đi tìm hình ảnh và ví dụ tham chiếu theo đúng bộ tiêu chí đó.
Thu thập chỉ là bước đầu. Agent còn có thể phân tích chính bộ ảnh bạn đã chọn. Nó tóm tắt những yếu tố lặp lại, ví dụ bảng màu đất nung kết hợp xanh rêu, hay bố cục nghiêng về một phía. Nhờ đó, bạn nhận ra rõ hơn ngôn ngữ thị giác nào đang thật sự thu hút mình. Điều này đôi khi rất khó tự gọi tên khi chỉ nhìn bằng cảm tính.
Điều thú vị hơn là những kết nối bất ngờ. Agent có thể gợi ý một góc kiến trúc cũ, một đoạn nhạc dân gian hay một câu thơ. Những thứ tưởng như không liên quan lại chạm đúng cảm xúc hoặc khái niệm bạn đang theo đuổi. Có lần chúng tôi nhận được gợi ý về một nếp gấp vải trong điêu khắc cổ, và nó đã trở thành điểm nhấn cho cả một loạt minh hoạ.
- Tìm tham chiếu theo bộ tiêu chí màu sắc, phong cách và kỹ thuật.
- Tóm tắt những yếu tố thị giác lặp lại trong bộ ảnh đã chọn.
- Gợi ý kết nối từ lĩnh vực khác như kiến trúc, âm nhạc hay văn chương.
Đâu là ranh giới giữa sáng tạo của nghệ sĩ và AI agent?
AI agent phát huy tốt nhất khi làm trợ lý nghiên cứu và người tuyển chọn tham chiếu ban đầu. Quyết định cuối cùng vẫn thuộc về nghệ sĩ. Hình nào thật sự nên nằm trong moodboard? Sắc màu nào đúng là cảm xúc bạn muốn gợi lên? Hướng đi nào khớp với câu chuyện bạn đang kể? Những câu hỏi này không có lời giải sẵn trong máy.
AI agent không có “con mắt” của người sáng tạo. Con mắt ấy được hình thành qua trải nghiệm sống, qua quan sát lặp lại suốt nhiều năm, và qua cả những lần thất bại. Vì vậy, hãy xem agent như một người bạn làm nghiên cứu cần mẫn. Đừng xem nó như người quyết định thẩm mỹ thay bạn.
Nếu muốn hiểu rõ hơn về AI agent là gì và cách ứng dụng nó vào công việc sáng tạo, bạn có thể bắt đầu từ đó. Công nghệ cũng đang len vào môi trường studio theo nhiều cách. Bạn có thể đọc thêm về IoT là gì để thấy các thiết bị kết nối đang thay đổi không gian làm việc ra sao.
Lưu ý khi đưa AI vào quy trình moodboard
Có vài điều chúng tôi rút ra sau một thời gian thử nghiệm. Thứ nhất, luôn kiểm tra nguồn gốc hình ảnh mà agent thu thập. Một số tác phẩm có bản quyền rõ ràng, và bạn không nên đưa thẳng vào sản phẩm thương mại mà không xin phép. Thứ hai, đừng để moodboard bị đồng nhất. Nếu mọi tham chiếu đều đến từ cùng một thuật toán, tác phẩm dễ mang dáng dấp chung chung.
Thứ ba, hãy giữ thói quen đi xem triển lãm, bảo tàng và tự sưu tầm chất liệu bằng tay. Những trải nghiệm đó nuôi dưỡng cảm xúc, và agent không thể thay thế điều này. Khi bạn kết hợp tốt cả hai, moodboard sẽ vừa rộng vừa có chiều sâu riêng.
Ngoài ra, ngôn ngữ thị giác của một tấm banner cũng nên được cân nhắc khi dựng moodboard cho triển lãm. Bạn có thể tham khảo thêm banner là gì để hiểu cách một hình ảnh truyền thông hoạt động.
AI agent là trợ lý nghiên cứu, không phải nguồn cảm hứng
Cảm hứng thật sự của nghệ sĩ đến từ quan sát, từ những ký ức và cảm xúc rất riêng. Đó là những thứ AI agent không tự tạo ra được. Tuy vậy, khi phần thu thập và nghiên cứu được san sẻ bớt, bạn có thêm thời gian và năng lượng để dồn vào phần cốt lõi nhất, tức là tạo ra nghệ thuật.
Chúng tôi tin rằng đây mới là cách dùng AI hợp lý cho người làm sáng tạo. Công cụ giúp bạn đi nhanh hơn ở những việc cần cù, còn định hướng và cảm xúc vẫn do chính bạn nắm giữ. Nếu muốn xây dựng sự nghiệp bền vững trong ngành nhiều biến động, bạn cũng nên học thêm về quản trị và chiến lược. Tham khảo top khoá học kinh doanh là một điểm khởi đầu tốt cho việc đó.